Ramazanda Retinol və Sızanaq Kremlərindən Necə İstifadə Etmək Olar?
Ramazanda Retinol və Sızanaq Kremlərindən Necə İstifadə Etmək Olar?
Ramazan ayı bədənin daxili təmizlənməsi üçün mükəmməl bir dövr olsa da, dəyişən qidalanma və yuxu saatları dəri baryerini sınağa çəkir. Xüsusilə akne müalicəsində qızıl standart sayılan retinol və digər aktiv sızanaq əleyhinə kremlərdən istifadə edənlər üçün bu ayda xüsusi diqqət tələb olunur. Professional bir dermatoloq olaraq hər il pasiyentlərimdən "Oruc tutarkən retinol istifadəsi dərini daha çox qıcıqlandırarmı?" sualını alıram. Təcrübəli bir dəri həkimi bilir ki, bədənin gün boyu susuz qalması dərinin nəm baryerini zəiflədir, bu isə hər bir sızanaq müalicəsində istifadə olunan aqressiv maddələrin yan təsir riskini artırır.
Bu geniş və ətraflı bələdçidə biz Ramazan ayı boyunca retinol, salisilik turşusu və benzoil peroksid kimi maddələrin necə tənzimlənməli olduğunu, bir dermatoloq nəzərindən ideal axşam rutinini və dərini qıcıqlandırmadan hər bir sızanaq ocağını necə söndürə biləcəyinizi araşdıracağıq. Professional bir dəri həkimi tapın və o sizə daxili dehidratasiya (susuzluq) ilə xarici kimyəvi maddələrin qarşılıqlı təsirini elmi şəkildə izah etsin.
Retinol və Dəri Baryeri: Ramazanda Nə Dəyişir?
Retinol (A vitamini törəməsi) hüceyrə yenilənməsini sürətləndirən və hər bir sızanaq yaranmasının qarşısını alan ən güclü maddədir. Lakin professional bir dermatoloq bilir ki, retinol dərinin üst qatını incəldir və su itkisini artırır. Ramazanda gün boyu su içilmədiyi üçün dəri daxildən nəm dəstəyi ala bilmir. Bir dəri həkimi olaraq müşahidə edirəm ki, bu vəziyyət retinolun yaratdığı quruluq, soyulma və "retinol yanığı" riskini ikiqat artırır.
Professional bir dermatoloq üçün bu dövrdə əsas məqsəd müalicəni dayandırmaq deyil, onu "sandviç metodu" ilə tətbiq etməkdir. Bir dəri həkimi tapın və o sizə retinolun dərinin alt qatlarında necə işlədiyini və susuzluğun bu prosesə necə mane olduğunu izah etsin. Hər bir sızanaq müalicəsində olduğu kimi, Ramazanda da ehtiyatlı addımlamaq şərtdir.
İftardan Sonra "Sandviç Metodu" İlə Krem Tətbiqi
Əgər dərəniz çox quruyursa, professional bir dermatoloq sizə məşhur sandviç metodunu tövsiyə edəcəkdir. Bu metod dərini qorumaq və hər bir sızanaq kreminin yarada biləcəyi qıcıqlanmanı minimuma endirmək üçün effektivdir. Təcrübəli bir dəri həkimi bu sıranı belə izah edir:
Birinci qat: İftardan sonra təmizlənmiş və tam qurumuş dəriyə yüngül nəmləndirici çəkin.
İkinci qat: 10 dəqiqə gözlədikdən sonra noxud boyda retinol və ya sızanaq kremini çəkin.
Üçüncü qat: Yenidən nəmləndirici tətbiq edərək aktiv maddəni "həbs edin".
Professional bir dermatoloq bilir ki, bu üsul maddənin effektivliyini azaltmır, sadəcə onun dəriyə nüfuz etmə sürətini yavaşladır. Bir dəri həkimi tapın və o sizə bu metodun hər bir sızanaq ocağını daha yumşaq şəkildə necə sağaltdığını göstərsin.
Sızanaq Kremləri: Benzoil Peroksid və Salisilik Turşusu
Ramazanda istifadə olunan digər aktiv maddələr benzoil peroksid və salisilik turşusudur (BHA). Professional bir dermatoloq bilir ki, benzoil peroksid bakteriyaları öldürür, lakin dərini həddindən artıq qurudur. Bir dəri həkimi olaraq tövsiyəm, bu kremləri bütün üzə deyil, yalnız aktiv olan hər bir sızanaq üzərinə (lokal) çəkməkdir.
Salisilik turşusu isə yağı tənzimləyir. Lakin Ramazanda yağ istehsalı susuzluğa görə azala bilər (və ya reaktiv olaraq arta bilər). Professional bir dermatoloq üçün bu dövrdə BHA istifadəsini həftədə 1-2 dəfəyə endirmək ən doğrusudur. Bir dəri həkimi tapın və o sizə turşuların dərinin pH balansına susuzluq zamanı necə təsir etdiyini izah etsin. Hər bir sızanaq elementini yox etmək istərkən dəri baryerinizi tamamilə dağıtmayın.
İftardan Sahura Qədər Nəm Yükləməsi
Professional bir dermatoloq olaraq vurğulayıram: retinol istifadə edirsinizsə, iftardan sonra daxili nəm balansını bərpa etmək sizin ən mühüm vəzifənizdir. Bir dəri həkimi bilir ki, hüceyrələrdə kifayət qədər su olmadıqda, hər bir sızanaq dərmanı toksik təsir göstərə bilər.
Gündə ən az 2-3 litr su içmək, xüsusilə retinol istifadəçiləri üçün professional bir dermatoloq tapşırığıdır. Bir dəri həkimi olaraq deyirəm: suyu iftarda birdən deyil, sahura qədər zamana yayaraq için. Bu, dəri hüceyrələrinin dolğun qalmasını təmin edir və hər bir sızanaq kreminin yarada biləcəyi qabıqlanmanı azaldır.
Günəşdən Qorunma: Oruc Tutarkən Ən Vacib Qayda
Retinol və sızanaq kremləri dərini günəşə qarşı 10 qat daha həssas edir. Professional bir dermatoloq bilir ki, oruc tutarkən bədənin bərpa sürəti gün ərzində zəifləyir. Bir dəri həkimi olaraq pasiyentlərimə deyirəm: əgər axşam retinol çəkirsinizsə, səhər mütləq SPF 50+ günəş qoruyucusu istifadə etməlisiniz.
Oruc olduğunuz üçün çöldə gəzərkən dərəniz daha tez qızarırsa, bu retinolun günəşlə reaksiyasından xəbər verir. Professional bir dermatoloq üçün günəş kremi istifadə etməmək, müalicəni dayandırmaqdan daha zərərlidir. Bir dəri həkimi tapın və o sizə hər bir sızanaq ləkəsinin günəş altında necə qalıcı hala gəldiyini nümayiş etdirsin.
Ramazanda Aktiv Maddələrin Tezliyini Azaltmaq Lazımdırmı?
Əgər dərənizdə həddindən artıq gərilmə, yanma və ya qaşıntı hiss edirsinizsə, professional bir dermatoloq sizə tətbiq tezliyini azaltmağı məsləhət görəcək. Bir dəri həkimi bilir ki, hər gün retinol çəkmək əvəzinə, Ramazan ayı boyunca həftədə 3 dəfə istifadə etmək dərini qoruyacaqdır.
Professional bir dermatoloq üçün nəticədən daha vacib olan dərinin sağlamlığıdır. Bir dəri həkimi olaraq müşahidə edirəm ki, inadkar pasiyentlər hər gün istifadəyə davam etdikdə "ekzema" tipli yaralarla müraciət edirlər. Hər bir sızanaq müalicəsi fərdi dözümlülük çərçivəsində aparılmalıdır. Professional bir dermatoloq ilə birlikdə istifadə təqvimi yaradın.
Dərini Təmizləyərkən Edilən Səhvlər
Oruc zamanı dəridəki yağı təmizləmək üçün sərt sabunlardan və ya köpüklərdən istifadə etmək dərini "öldürür". Professional bir dermatoloq olaraq tövsiyəm, kremli və ya yağ əsaslı təmizləyicilərə keçid etməkdir. Bir dəri həkimi bilir ki, dəri baryeri nə qədər sağlam olsa, hər bir sızanaq dərmanı bir o qədər yaxşı nəticə verər.
Səhər və axşam dərini yuyarkən suyu çox isti deyil, ilıq tutun. Professional bir dermatoloq bilir ki, isti su retinol tərəfindən həssaslaşmış dərini daha da qıcıqlandırır. Bir dəri həkimi tapın və o sizə doğru təmizləmə metodunun hər bir sızanaq sağalmasındakı rolunu göstərsin.
Sahurda Qəbul Edilən Vitaminlərin Müalicəyə Dəstəyi
Professional bir dermatoloq hər zaman daxili dəstəyi xarici kremlərlə kombinə edir. Bir dəri həkimi olaraq sahurda sink (zinc) və ya C vitamini qəbulunu məsləhət görürəm. Sink dərinin piy vəzilərini nizamlayır və hər bir sızanaq iltihabını azaldır.
Professional bir dermatoloq bilir ki, daxili antioksidantlar retinolun yaratdığı stressi hüceyrə səviyyəsində kompensasiya edir. Bir dəri həkimi tapın və o sizə hansı mikroelementlərin retinol müalicəsini daha effektiv etdiyini izah etsin. Hər bir sızanaq üçün ən yaxşı müalicə həm daxildən, həm də xaricdən gələn dəstəkdir.
Nə Vaxt Retinol İstifadəsinə Tamamilə Ara Verilməlidir?
Professional bir dermatoloq hansı hallarda müalicənin təhlükəli olduğunu bilir. Bir dəri həkimi olaraq deyirəm: əgər üzünüzdə "retinoid dermatiti" yaranıbsa, dərinin üst qatı qabıq-qabıq tökülürsə və nəmləndirici çəkəndə belə kəskin yanma olursa, retinol istifadəsini dərhal dayandırmalısınız.
Ramazan boyu dərinin bərpa potensialı məhdud olduğu üçün belə qıcıqlanmalar uzun sürə bilər. Professional bir dermatoloq bu halda sizə 1 həftəlik "sakitləşdirici pəhriz" (yalnız nəmləndirici) təyin edəcək. Bir dəri həkimi tapın və o sizə hər bir sızanaq müalicəsində "az daha çoxdur" (less is more) prinsipini tətbiq etsin. Professional bir dermatoloq müdaxiləsi ağır fəsadların qarşısını alacaq.
Dermatoloq Dr. Fəridə Axundova deyir...
Ramazanda retinol və sızanaq kremlərindən imtina etmək məcburi deyil, sadəcə ağıllı davranmaq lazımdır. Professional bir dermatoloq olaraq son sözüm: daxildən bol su, xaricdən güclü nəmləndirici və nizamlı SPF istifadəsi ilə müalicənizə uğurla davam edə bilərsiniz. Bir dəri həkimi olaraq hər bir xəstəmə deyirəm: dərənizi dinləyin, o sizə nə vaxt yorulduğunu söyləyəcək.
Dermatoloq Dr. Fəridə Axundova
☎️Əlaqə: 055 250 39 46
🎥YouTube: DERMATOLOQ Dr. Fəridə Axundova
🌐Veb sayt: www.drfaridakhundova.az